Hogere omzet, lagere winst bij sterke stijging melkprijs

Jaarcijfers Koninklijke FrieslandCampina N.V. 2017

22 februari 2018
  • Omzet stijgt met 10,1 procent naar 12,1 miljard euro
  • Winst daalt met 37,3 procent naar 227 miljoen euro
  • Positieve volumeontwikkelingen consumentenproducten in Zuidoost-Azië, China en Afrika en groei in verkoop caseïnaten en ingrediënten voor de farmaceutische industrie
  • Bedrijfsresultaat onder druk door eenmalige lasten, negatieve valuta-effecten en margedruk door stijging grondstofprijzen
  • Vereenvoudigde organisatiestructuur effectief vanaf 1 januari 2018
  • Melkprijs stijgt met 24,0 procent naar 40,01 euro per 100 kilo melk
    (exclusief btw, bij 3,47% eiwit, 4,41% vet en 4,51% lactose)
  • Melkaanvoer stabiel op 10.716 miljoen kilo (-0,5 procent)

De omzet van Koninklijke FrieslandCampina N.V. groeit in 2017 met 10,1 procent naar 12,1 miljard euro. Dit is vooral te danken aan hogere verkoopprijzen en toevoeging van Engro Foods in Pakistan aan de geconsolideerde cijfers. De winst daalt met 37,3 procent naar 227 miljoen euro. Negatieve valuta-effecten drukken de winst, die tevens daalt door eenmalige afschrijvingen in China en Duitsland en lasten door herstructureringen. De hogere melkprijs wordt grotendeels gecompenseerd door de omzetstijging, maar niet voldoende om toegenomen overige grondstof- en verpakkingskosten goed te maken. Hierdoor staan de marges onder druk, voornamelijk in de consumentenactiviteiten.

De verkoopvolumes van consumentenproducten in Zuidoost-Azië en van Friso kindervoeding in China ontwikkelen zich positief. Hetzelfde geldt voor de verkoopvolumes in Afrika in het algemeen. Daarnaast groeit de verkoop van caseïnaten en ingrediënten voor de farmaceutische industrie.

De melkprijs voor de leden-melkveehouders stijgt significant met 24,0 procent naar 40,01 euro per 100 kilo melk (exclusief btw, bij 3,47 procent eiwit, 4,41 procent vet en 4,51 procent lactose) door de hogere garantieprijs voor boerderijmelk. De waardecreatie (uitgedrukt in prestatietoeslag en reservering in ledenobligaties) neemt af met 228 miljoen euro naar 142 miljoen euro. Per 100 kilo melk is de waardecreatie met 61,3 procent afgenomen tot 1,33 euro. De afname is het gevolg van de aanpassing in de winstverdeling en het lagere resultaat.

Hein Schumacher, CEO Koninklijke FrieslandCampina N.V.: “2017 is voor FrieslandCampina een uitdagend jaar geweest. Enerzijds zien we een goede omzetstijging bij een sterke stijging van de melkprijs voor onze leden-melkveehouders. Anderzijds hebben eenmalige afschrijvingen in China en Duitsland, volumedruk in Europa en herstructureringen de winst gedrukt. Het afgelopen jaar hebben we aanpassingen in onze organisatiestructuur doorgevoerd die ons in staat stellen sneller en scherper te reageren op de vraag van onze consumenten en klanten, waarmee een nieuwe basis voor groei is gelegd.”

Zuivelmarkt 2017: het jaar van boter

2017 is een jaar van herstel van zuivelprijzen en wordt vooral herinnerd als het jaar van de boter. De marktprijzen voor room en boter bereiken een recordhoogte in het derde kwartaal, terwijl de prijs van melkeiwit, in de vorm van mager melkpoeder, fors daalt. De voorraden van mager melkpoeder stijgen daardoor flink. Dit laat zien hoe volatiel de zuivelmarkt is. Kleine veranderingen in omstandigheden en sentiment kunnen een grote invloed hebben op vraag en aanbod van zuivelproducten en daardoor op de prijzen.

Melkaanvoer nagenoeg gelijk

In 2017 is 10.716 miljoen kilo melk door de leden-melkveehouders van de coöperatie aangeboden en blijft daarmee nagenoeg gelijk ten opzichte van 2016 (2016: 10.774 miljoen kilo).

Samen met de leden-melkveehouders moet FrieslandCampina blijven zoeken naar een gezond evenwicht tussen melkaanvoer van veehouderijen, verwerkingscapaciteit in onze productielocaties en de vraag naar zuivelproducten door consumenten en klanten. Een duurzame en structurele oplossing hiervoor definiëren is onze uitdaging voor het nieuwe jaar.

Omzet stijgt

De omzet stijgt met 10,1 procent naar 12,1 miljard euro. Dit is vooral te danken aan hogere verkoopprijzen (+11,0 procent ten opzichte van 2016) en toevoeging van Engro Foods in Pakistan aan de geconsolideerde cijfers (+2,1 procent). De toegenomen omzet is grotendeels te danken aan gestegen kaasprijzen en hogere prijzen voor boter en vet gerelateerde producten in de tweede helft van het jaar. Het volumemix-effect is  -1,2 procent door lagere volumes, met name in Europa. Valuta-effecten hebben een negatief effect van -1,8 procent op de omzet.

Bedrijfsresultaat en winst dalen

Het bedrijfsresultaat neemt in 2017 af met 119 miljoen euro (-21,1 procent) tot 444 miljoen euro, veroorzaakt door negatieve valuta-effecten, eenmalige lasten en het niet volledig doorberekenen van de gestegen kostprijzen in hogere verkoopprijzen.

Valuta-effecten (met name Nigeriaanse naira en Chinese renminbi) hebben een negatief effect van 36 miljoen euro op het bedrijfsresultaat (-6,4 procent). Daarnaast drukken incidentele lasten het bedrijfsresultaat per saldo met 90 miljoen euro. Deze bestaan onder andere uit kosten voor herstructureringen, eenmalige afschrijvingen in Duitsland en China en worden slechts ten dele gecompenseerd door boekwinst op de verkoop van de activiteiten van Riedel.

De kostprijs van de omzet stijgt met 12,3 procent naar 10.191 miljoen euro. Dit is vooral een gevolg van de hogere melkprijs voor boerderijmelk en stijging van de prijzen van overige grondstoffen. Als gevolg van de sterke stijging van de kostprijzen staat het bedrijfsresultaat onder druk doordat slechts gedeeltelijk of met vertraging prijsverhogingen worden doorgevoerd.

De totale vergoeding aan de leden-melkveehouders voor de geleverde melk is in 2017 met 22,6 procent toegenomen naar 4.346 miljoen euro (2016: 3.544 miljoen euro). Dit is de hoogste totale vergoeding sinds het ontstaan van FrieslandCampina. De toename is met name het gevolg van de hogere melkprijs.

De winst over 2017 neemt af met 37,3 procent naar 227 miljoen euro (2016: 362 miljoen euro). Dit is het gevolg van een lager bedrijfsresultaat en een hogere belastingdruk.

Operationele kasstroom afgenomen

De kasstroom uit operationele activiteiten bedraagt 418 miljoen euro (2016: 850 miljoen euro) door de toename van het werkkapitaal en de lagere winst. In 2017 bedraagt de uitgaande kasstroom voor investeringen en acquisities 414 miljoen euro (2016: 955 miljoen euro). In 2017 is 531 miljoen euro geïnvesteerd in productiecapaciteit en efficiëntie- en kwaliteitsverbeteringen. Desinvesteringen leveren 96 miljoen euro op.

Weidegang wint terrein

 Voor het tweede jaar op rij ziet FrieslandCampina een groei in het aantal leden-melkveebedrijven met weidegang. In 2017 past 79,4 procent van de melkveebedrijven van FrieslandCampina in Nederland een vorm van weidegang toe. Dat is een stijging van 1,2 procentpunt ten opzichte van vorig jaar.

Innovatie en duurzaamheid

FrieslandCampina richt zich op duurzame groei en op het leveren van nutritionele voeding voor de wereld. In 2017 heeft FrieslandCampina 81 miljoen euro geïnvesteerd in research & development-activiteiten.

Er is steeds meer aandacht voor het verduurzamen van processen en producten en het verbeteren van de duurzaamheid van de melkveehouderij. Aanzienlijke hoeveelheden energie worden bespaard in het drogingsproces van melk door het toepassen van warmteterugwinning. Om zijn leden-melkveehouders te ondersteunen heeft FrieslandCampina een praktisch model ontwikkeld dat de uitstoot van broeikasgassen in relatie tot de geproduceerde melk op een individueel melkveebedrijf berekent.

Enkele innovaties in 2017:

  • Vifit Sport: eiwitrijke sportvoeding voor na het sporten
  • Vifit, Vifit Sport, Vifit Goedemorgen: nieuwe PET-fles
  • Rainbow Qubez: geconcentreerd, gecombineerd product van melk en thee, in een innovatieve verpakking, die de bereiding van Karak-thee versimpelt en versnelt met behoud van de authentieke smaak
  • Yazoo No Added Sugar: zuiveldrank zonder toegevoegde suikers in verschillende smaken voor de Engelse markt
  • Fruttis-yoghurt: eiwitrijke yoghurt voor de Russische markt
  • Campina met een vleugje smaak: zuiveldrank in twee smaken voor de Belgische markt
  • Frisomum Dualcare+: voeding voor zwangere vrouwen en hun ongeboren kind
  • Milner: nieuwe, hersluitbare en duurzamere verpakking voor plakken kaas
  • Edam: verbeterde receptuur (minder zout) Edam-kaas voor Spaanse markt

Vooruitzichten

FrieslandCampina verwacht dat in 2018 de wereldwijde melkproductie verder stijgt. In Nederland blijft de melkproductie door de fosfaatwetgeving zo goed als stabiel. De vraag naar zuivelproducten in de Europese Unie stijgt licht, mede dankzij lagere marktprijzen. We verwachten dat de vraag naar zuivelproducten in Azië, en vooral in China, verder toeneemt dankzij een goede economische groei en lage wereldmarktprijzen. Ook de vraag in andere regio’s zal toenemen, zij het in mindere mate. We verwachten dat de zuivelmarkt medio 2018 weer in evenwicht is en de melkprijs stabiliseert.

De omzet van FrieslandCampina zal in de eerste helft van 2018 onder druk staan door lagere opbrengstprijzen voor basis zuivelproducten. Een andere belangrijke factor is de ontwikkeling van de euro in verhouding tot de US-dollar en Aziatische valuta. Een sterke euro heeft een negatief translatie-effect op het resultaat van FrieslandCampina.

Om de ledenmelk optimaal te verwaarden, is het van belang dat er een goede balans is tussen de hoeveelheid geleverde melk, de verwerkingscapaciteit van FrieslandCampina en de marktvraag. Daarom heeft de ledenraad van FrieslandCampina op 21 november 2017 ingestemd met een tijdelijke voorwaardelijke maatregel om de melkaanvoer te reguleren. Deze maatregel kan geactiveerd worden in de periode 1 januari tot en met 30 juni 2018, mocht het verwachte melkaanbod van de leden-melkveehouders de verwerkingscapaciteit van FrieslandCampina overstijgen.