Coöperatie Jumpstart

FrieslandCampina is oprichter van de coöperatie Jumpstart, welke staat voor het rendabel winnen van groene energie uit mest. De coöperatie draagt hiermee op twee manieren bij aan een klimaatneutrale ontwikkeling van de zuivelketen: minder uitstoot van broeikasgassen én productie van groene energie uit methaan. Coöperatie Jumpstart is vàn en vóór de leden. Door samen te werken is het voor melkveehouders aantrekkelijker een eigen monomestvergister op het bedrijf te exploiteren.

Jumpstart helpt leden bij het verkrijgen van financiering, vergunningen en SDE+ subsidie voor een monomestvergister op het eigen melkveebedrijf. Daarvoor maakt Jumpstart collectieve afspraken met leveranciers en afnemers en behartigt de coöperatie de belangen van leden richting overheden en de sector. Ook helpt Jumpstart bij het coöperatief verwaarden van geproduceerde energie. Ten slotte is binnen Jumpstart een eigen mineralenscheider ontwikkeld samen met Fabiton en Askové. De warmte die vrijkomt bij het vergistingsproces wordt hierin hergebruikt bij het strippen van de mest. Met de unieke combinatie van vergisting en mineralenscheiding creëren we synergie tussen vergisting en verwerking: mest op maat.

Hoe werkt monomestvergisting?

Monomestvergisting is het vergisten van enkel drijfmest, in tegenstelling tot covergisting waarbij dierlijke mest wordt gemixt met overige producten alvorens invoeding in de vergister plaatsvindt. Rundveedrijfmest wordt dagelijks vanuit de opslag bij de stal naar een vergistingstank gepompt. De vergistingstank is afgesloten van de buitenlucht, wordt op de juiste temperatuur gehouden en regelmatig geroerd. Hiermee wordt een optimale omgeving voor bacteriën gecreëerd, waarin uit de makkelijk afbreekbare organische stof in de mest biogas geproduceerd wordt. Dagelijks wordt ook een deel van de uitgegiste mest uit de vergistingstank geleid, dit is het monomestdigestaat waarin alle nutriënten en de bestendige organische stof van de mest beschikbaar zijn.

Het biogas dat geproduceerd wordt in de vergister wordt gebruikt voor de productie van groene stroom en warmte óf wordt opgewaardeerd tot aardgaskwaliteit (groen gas). De opgewekte groene stroom en groen gas kunnen naast gebruik op eigen bedrijf ook geleverd worden aan het reguliere elektriciteits- of gasnet.

Partners en leveranciers

Coöperatie Jumpstart werkt met drie installatieleveranciers. Biolectric en BiogasPlus leveren installaties die groene stroom en duurzame warmte produceren en HoSt en BiogasPlus leveren installaties die groen gas produceren. Daarnaast werkt Jumpstart samen met Askové en Fabiton op het gebied van mineralenscheiding. Met ABN Amro zijn afspraken gemaakt om de installaties via een lease constructie te financieren.


Monomestvergisting in de praktijk

Melkveebedrijf van Poppel heeft sinds 2018 een monomestvergister en deelt hier hun verhaal.

“Enkele jaren geleden werd onze nieuwsgierigheid gewekt door een bijeenkomst vanuit FrieslandCampina waar CO2 reductie bij melk producerende bedrijven besproken werd. Toen bleek dat monomestvergisting ons op rendabele wijze kon afhelpen van ons mestoverschot en dure kunstmestaankoop, werden wij echt enthousiast. Daarnaast vonden wij het belangrijk om ons bedrijf toekomstbestendig te maken, gezien er een overname door mijn zoon en zijn vrouw is voorzien.

Een en ander resulteerde erin dat wij in maart 2018 met 15 partijen de contracten voor een Biolectric installatie en mineralenscheider getekend hebben, een voorspoedige bouw hadden en op 14 juni 2018 de installaties draaiden. In het proces zijn wij geweldig bijgestaan door het Jumpstart team, o.a. bij het regelen van financiering, verzekeringen, SDE+, vergunningen en coördinatie van het traject. Kortom: voor ons een enorme ontzorging en kennisbron!

Inmiddels kunnen wij zeggen dat we enorm tevreden zijn met de resultaten. Ieder uur wordt de mest uit onze stal met Cowrubber vloer verzameld met collectors en naar de vergister gepompt. De installaties produceren elektriciteit van het biogas voor ons bedrijf en het restant is voldoende voor zo’n 15 gezinnen. Niet alleen hebben we lagere kosten voor mestafzet en aankoop van kunstmest, de dik/dunscheider geleverd door Fabiton voorziet onze ligboxen van geweldige boxvulling. Nagenoeg alle K2O, MgO, Na en organische stof slaan we op in onze navergister, deze vormen een mooie meststof voor eigen land. Daarnaast zorgen de subsidies die we ontvangen voor opwek van elektra en warmtebenutting, plus elektraverkoop, voor een mooie opbrengst. Maar vooral de maatschappelijke waardering voor ons geheel circulaire melkveebedrijf is het verdienmodel en geeft de volgende generatie veehouders bestaansrecht.”

Benieuwd hoe dit proces er in de praktijk uitziet? Bekijk dan de VLOG die is opgenomen!